کرم‌های داخلی از شایع‌ترین مشکلات سگ‌ها، به‌ویژه توله‌ها هستند. بعضی از آن‌ها علامتی ندارند و بعضی می‌توانند به انسان هم منتقل شوند، پس انگل‌زدایی منظم یک ضرورت است.
انواع شایع
خیلی در توله‌ها شایع است و از مادر یا محیط منتقل می‌شود. می‌تواند باعث شکم برآمده، لاغری و اسهال شود.
به دیوارهٔ روده می‌چسبد و خون می‌خورد. می‌تواند باعث کم‌خونی شود، به‌ویژه در توله‌ها.
در روده بزرگ زندگی می‌کند و باعث اسهال مزمن و کاهش وزن می‌شود.
اغلب از راه بلعیدن کک آلوده منتقل می‌شود. قطعه‌های ریز شبیه دانهٔ برنج اطراف مقعد یا در مدفوع دیده می‌شود.
باعث اسهال نرم و بدبو می‌شوند و باید با آزمایش مدفوع تشخیص داده شوند.
کرم قلبی (دیروفیلاریا) در بعضی مناطق وجود دارد و از راه پشه منتقل می‌شود. پیشگیری آن را از دامپزشک بپرسید.
نشانه‌ها
- شکم برآمده، لاغری با وجود اشتهای خوب
- اسهال یا مدفوع نرم، گاهی با خون یا مخاط
- استفراغ، گاهی همراه کرم دیده‌شده
- موی خشک و بی‌جلا
- کشیدن مقعد روی زمین (خارش ناحیه)
- رنگ‌پریدگی لثه و بی‌حالی (در آلودگی شدید، به‌ویژه در توله)
- گاهی هیچ علامتی دیده نمی‌شود
راه انتقال
از مدفوع آلوده، خاک، آب و غذای آلوده، مادر به توله (قبل از تولد یا هنگام شیردهی)، خوردن کک آلوده یا شکار حیوانات کوچک. پس فقط سگ‌هایی که بیرون می‌روند آلوده نمی‌شوند.
بعضی کرم‌ها (مثل گرد کرم) می‌توانند در انسان، به‌ویژه کودکان، مشکل ایجاد کنند. پس از لمس سگ و تمیز کردن مدفوع، دست‌ها را بشویید و از خوردن یا لیسیدن دست و صورت کودکان توسط سگ جلوگیری کنید.
تشخیص و درمان
تشخیص با معاینه و آزمایش مدفوع انجام می‌شود. داروی ضدکرم باید بر اساس وزن، سن و نوع انگل توسط دامپزشک تجویز شود. دوز اشتباه می‌تواند بی‌اثر یا خطرناک باشد، پس بدون نظر دامپزشک از داروی خانگی یا داروی گونهٔ دیگر استفاده نکنید.
برنامهٔ انگل‌زدایی
- توله‌ها معمولاً از چند هفتگی شروع می‌کنند و چند نوبت تکرار می‌شود؛ نوبت‌ها را دامپزشک مشخص می‌کند.
- سگ‌های بزرگسال هم باید منظم و طبق برنامهٔ دامپزشک انگل‌زدایی شوند.
- برنامه به سن، سبک زندگی، محل زندگی و آلودگی کک بستگی دارد.
- پیش از آبستنی و در دوران شیردهی با دامپزشک مشورت کنید.
- همزمان با ضدکرم، کنترل کک را فراموش نکنید (مطلب «کک، کنه و شپش» را ببینید).
پیشگیری
- مدفوع را مرتب جمع کنید و جای سگ را تمیز نگه دارید.
- از خوردن مدفوع، خاک آلوده و آب راکد جلوگیری کنید.
- سگ تازه‌وارد را پیش از تماس با بقیه معاینه و آزمایش مدفوع کنید.
- آب و غذای تمیز بدهید.
زود مراجعه کنید اگر
- توله بی‌حال، لاغر یا با شکم برآمده است
- اسهال خونی یا مکرر دارد
- لثه‌اش رنگ‌پریده است
- استفراغ مکرر یا بی‌اشتهایی شدید دارد